LÝ TRIỀU

LÝ TRIỀU

Lý triều cơ bản là đơn giản, cao sang, thực sự không có nhiều drama để viết, có 2 drama nhiếp chính nhưng chưa gây hậu họa gì nghiêm trọng cho quốc gia. Gia phả nhà Lý tính ra khá sạch sẽ, cha truyền con hoặc cháu nối, không để lại vết nhơ nhục gì quá lớn trong lịch sử. Cuối nhà Lý có vua Cao Tông thích ăn chơi, và Huệ Tông đau ốm, sử sách chỉ buồn chứ không có chửi quá nhiều. 

 

Lý Công Uẩn, thuận ý trời mà lên ngôi (đó là sử học đánh giá thế), sau tôn là Lý Thái Tổ, lập nên nhà Lý. Để đổi phong thủy, Lý Thái Tổ đã dời đô về Đại La, đổi tên thành Thăng Long. 

 

Lý Thái Tông lúc lên ngôi gặp biến anh em làm phản, nhờ Lê Phụng Hiểu dẹp được loạn. Năm 1049, ban Hình thư, bộ luật được coi là đầu tiên của Việt Nam. Năm 1042, xây chùa Diên Hựu.

 

Lý Thánh Tông lên ngôi, đổi tên Đại Việt năm 1054. Năm 1070, lập Văn Miếu. 

 

Lý Nhân Tông lên ngôi lúc 6 tuổi. 

Drama ở đây là mẹ ruột Ỷ Lan của vua muốn lên quyền nhiếp chính. Đích thái hậu Dương Thị bấy giờ bị giam, bức phải chết, chôn theo lăng Thánh Tông. May là Ỷ Lan Linh Nhâm hoàng thái hậu không phải dạng vừa. Dưới sự nhiếp chính của bà, cùng sự góp mặt của Lý Thường Kiệt, Đại Việt đã đánh tan quân Tống năm 1075 - 1076. Tục truyền rằng bài Nam quốc sơn hà được ngâm lên ở thời gian này. 

Năm 1075, mở khoa thi đầu tiên, Lê Văn Thịnh đỗ đầu, trở thành thủ khoa đầu tiên trong lịch sử Việt Nam. Năm 1076, lập Quốc Tử Giám. (Và tui đến giờ vẫn chưa phân biệt được Văn Miếu và Quốc Tử Giám có gì khác nhau).

 

Lý Thần Tông, không phải con vua, nhưng do vua không có con trai nên được truyền ngôi, đất nước vẫn bình yên. Làm vua cũng rảnh rỗi lúc nhàn cư.

 

Lý Anh Tông lên ngôi lúc 3 tuổi, trong triều có biến Đỗ Anh Vũ tư thông với hoàng hậu, may có triều thần giỏi Tô Hiến Thành nên đất nước vẫn ổn. Đến năm 1164 ở đời vua này, Trung Hoa mới công nhận vua Đại Việt là An Nam quốc vương (trước đó chỉ là quận vương).

 

Lý Cao Tông là ông vua nhỏ tuổi khác. Thuở ban đầu, rất may đã ủy thác được trung thần Tô Hiến Thành nên đất nước vẫn tạm yên. Sau Tô Hiến Thành mất, vua lớn, thích ham vui hưởng lạc, lười biếng, ít quan tâm đến dân nên triều Lý đi xuống.

 

Lý Huệ Tông lại đau ốm thường niên, không đủ tài sức, không vực dậy nổi cơ nghiệp, lại không có con trai. Vua nhường ngôi cho con gái rồi đi tu.


Lý Chiêu Hoàng là con gái, được truyền ngôi, là Nữ hoàng đế duy nhất trong lịch sử Đại Việt. Qua nhiều biến cố, Lý Chiêu Hoàng nhường ngôi cho chồng là Trần Cảnh. Nhà Lý mất. Lịch sử đến đây thì sang trang.

← Bài trước Bài sau →